Opis zadania
„Krajobraz kulturowy Żywiecczyzny. Obrzędowość doroczna, tradycyjna zabudowa oraz kapliczki i krzyże przydrożne” to projekt Instytutu im. Wojciecha Korfantego z dofinansowaniem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego autorstwa Aleksandra Lysko i dra Roberta Garstki, realizowany w latach 2025–2026.
Realizacja zadania jest prowadzona przez ekspertki i ekspertów z Obserwatorium Kultury, Mobilnego Centrum Digitalizacji oraz Centrum Dziedzictwa Kulturowego. Projekt ma charakter etnograficzny, dokumentacyjno-badawczy, a jego głównym celem jest zbadanie aktualnego stanu obrzędowości dorocznej, udokumentowanie przykładów tradycyjnej zabudowy oraz kapliczek i krzyży przydrożnych na terenie Żywiecczyzny.
Cel zadania
Celem dwuletniego projektu jest zgromadzenie wiedzy i dokumentacja wciąż praktykowanych fenomenów oraz obiektów związanych z dziedzictwem kulturowym Żywiecczyzny. Badacze i badaczki instytucji dotrą również do niepoznanych dotąd elementów regionalnej tradycji, co wzmocni więzi społeczne oraz pomoże wskazać nowoczesne rozwiązania dla ochrony i rozwoju regionalnej tożsamości.
Dokumentacja tradycyjnych praktyk będzie realizowana zarówno w formie fotograficznej, jak i filmowej, w tym z użyciem kamer 360 stopni. Projekt zakłada działania nie tylko badawcze, ale również edukacyjne i popularyzatorskie: planowane są publikacje, wystawy, prelekcje i prezentacje multimedialne.
W ciągu dwóch lat trwania projektu zostaną przeprowadzone: badania terenowe i etnograficzne (w tym wywiady z lokalnymi liderami i mieszkańcami), działania dokumentacyjne (fotografia, wideo, rejestracja obiektów przy użyciu nowoczesnych technologii) oraz działania edukacyjne i wydawnicze (publikacja, wystawy, pokazy audiowizualne).
Realizacja projektu stanowi część szerszego, prowadzonego przez Instytut programu etnograficznego w województwie śląskim. Dotychczas badania etnograficzne były skupione na Górnym Śląsku, Zagłębiu Dąbrowskim i Ziemi Częstochowskiej. Ostatnim terenem, w którym specjalistki i specjaliści Instytutu im. Wojciecha Korfantego nie objęli systematyczną pracą badawczą jest ziemia żywiecka.
Partnerzy projektu
- Regionalny Ośrodek Kultury w Bielsku-Białej
- Muzeum Miejskie w Żywcu
- Żywiecki Park Etnograficzny w Ślemieniu
- Miejskie Centrum Kultury w Żywcu
- Związek Podhalan w Polsce, oddział Radziechowy
- Wydział Sztuki i Nauk o Edukacji UŚ
- Fundacja wspierania Kultury i Sztuki „Kuźnia Sztuki”
Nazwa projektu: Krajobraz kulturowy Żywiecczyzny. Obrzędowość doroczna, tradycyjna zabudowa oraz kapliczki i krzyże przydrożne
Program dotacyjny, w ramach którego realizowany jest projekt: Kultura ludowa i tradycyjna 2025
Kwota dofinansowania ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego: 60 000 zł
Całkowita kwota zadania: 92 000 zł

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.