Zapraszamy na cykl warsztatów poświęconych tradycji śpiewu kolektywnego – rozumianej nie jako zamknięty zbiór form, lecz jako żywa praktyka kulturowa, zakorzeniona w relacjach, wspólnocie i codziennym doświadczeniu zespołów śpiewaczych.
Warsztaty realizowane są przez Kamila Gojowego w ramach działań upowszechniających rezultaty mobilności edukacyjnej Erasmus+, odbytej przy wsparciu Regionalnego Instytutu Kultury im. Wojciecha Korfantego w Katowicach, po kursie „Traditions and folklore in today society, including teaching Transylvanian dances” (Sibiu, Rumunia, 17–22 lutego 2025).
Celem przedsięwzięcia jest przeniesienie zdobytej wiedzy, doświadczeń i refleksji na grunt lokalnych środowisk chóralnych oraz wzmocnienie świadomości śpiewu kolektywnego jako żywego elementu niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Działania te mają charakter edukacyjny, animacyjny i rozwojowy – ich intencją nie jest jedynie przekaz informacji, lecz uruchomienie procesu refleksji nad rolą tradycji w codziennej praktyce artystycznej i społecznej zespołów.
Terminy i miejsca warsztatów (każde spotkanie: 90 minut)
Zespół Śpiewaczy Apertum Cor | ul. Mikołowska 32, Katowice
26.01, godz. 18.30
02.02, godz. 18.30
Rudzki Chór Społeczny #u Pana Franza | ul. Szyb Bartosza, Ruda Śląska
27.01, godz. 17.30
03.02, godz. 17.30
Modus Vivendi Cameralis | MDK Południe, ul. Gen. Zygmunta Waltera-Jankego 136, Katowice
05.02, godz. 18.00
Łącznie projekt obejmuje pięć spotkań warsztatowych realizowanych w zespołach chóralnych działających na terenie województwa śląskiego.
Struktura warsztatów
Każde z pierwszych spotkań będzie miało spójną, dwuczęściową formułę, łączącą refleksję z praktyką.
I część – moduł edukacyjno-refleksyjny (ok. 50 minut)
Część wykładowo-warsztatowa poświęcona będzie:
- omówieniu doświadczeń wyniesionych z mobilności Erasmus+ w Rumunii,
- przedstawieniu wybranych zjawisk z zakresu folkloru i tradycji muzycznych Transylwanii, ze szczególnym uwzględnieniem ich funkcji społecznej i międzypokoleniowej,
- porównaniu rumuńskich i polskich praktyk tradycyjnych – ze wskazaniem podobieństw w sposobie przeżywania, przekazywania i aktualizowania tradycji,
- refleksji nad tym, w jaki sposób zespoły chóralne mogą dziś realnie „kontynuować tradycję” – nie tylko poprzez repertuar, ale także poprzez formy spotkania, relacje wewnątrz zespołu, obecność w lokalnej wspólnocie i codzienną praktykę śpiewu.
Integralnym elementem tej części będzie prezentacja autorskiego „Planu ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego, jakim jest śpiew kolektywny”, stanowiącego próbę przełożenia idei Konwencji UNESCO z 2003 roku na realia amatorskiego ruchu śpiewaczego w Polsce.
Uczestnicy zostaną zaproszeni do wspólnej refleksji m.in. nad pytaniami:
- czym jest „tradycja śpiewu” w ich zespole,
- kiedy śpiew staje się praktyką kulturową, a nie tylko działaniem artystycznym,
- jakie wyzwania i zagrożenia stoją dziś przed śpiewem zbiorowym,
- jakie codzienne, nawet drobne działania mogą mieć charakter ochronny i rozwojowy.
Ta część będzie miała formę dialogu z zespołem, z elementami pracy warsztatowej i moderowanej dyskusji, dostosowanej do charakteru danego środowiska.
II część – moduł praktyczny (ok. 40 minut)
Druga część spotkania będzie miała charakter stricte muzyczny i praktyczny. Obejmie poprowadzenie próby z wybranym przez zespół utworem o charakterze folklorystycznym lub inspirowanym tradycją ludową.
Jej celem będzie:
- zastosowanie omawianych wcześniej idei w praktyce muzycznej,
- pokazanie, w jaki sposób praca nad repertuarem może stać się nośnikiem refleksji
nad tradycją, - zwrócenie uwagi na takie aspekty jak: wspólnotowość brzmienia, naturalność emisji, zakorzenienie tekstu w kulturze, relacja między muzyką a ruchem,
- wzmocnienie poczucia, że folklor nie jest „materiałem muzealnym”, lecz żywą przestrzenią twórczego działania.
Każda próba zostanie dostosowana do poziomu artystycznego i specyfiki zespołu, tak aby stanowiła realne wsparcie rozwojowe. Podczas drugich spotkań chóry będą kontynuować pracę nad rozpoczętym wcześniej utworem.
O projekcie
Całość przedsięwzięcia tworzy spójny program upowszechniania rezultatów mobilności Erasmus+, oparty na bezpośredniej pracy z zespołami, dialogu z uczestnikami oraz osadzeniu doświadczeń międzynarodowych w lokalnym kontekście kulturowym regionu.
